हाइड्रोजन-संचालित शटल बसहरू यसको केन्द्रीय भिस्टा क्षेत्रमा, हाइड्रोजन-आधारित सार्वजनिक यातायातको अन्वेषणमा महत्त्वपूर्ण कदम चिन्ह लगाउँदै।
दिल्लीले केन्द्रीय भिस्टा क्षेत्रमा दुई हाइड्रोजन-संचालित शटल बसहरू सञ्चालन गर्न थालेको छ, राजधानीको पहिलो देखिने हाइड्रोजन बसहरू मध्ये एउटालाई चिन्ह लगाइएको छ। करिब ३० किलोग्राम क्षमताको हाइड्रोजन सिलिन्डर छतमा राखिएको छ। एउटै रिफिलमा, बसहरूले करिब २५० किलोमिटर यात्रा गर्न सक्छन्।
अहिले, तिनीहरूले Indian+oil+corporation”>इन्डियन आयल कर्पोरेशन लिमिटेडको फरीदाबादमा इन्धन भर्ने हाइड्रोजन स्टेशन।
तर बसहरू भविष्यमा झलक जस्तो देखिन सक्छन्, विज्ञहरूले TOI लाई भने कि उनीहरूले हाइड्रोजन-संचालित सवारीसाधनको लागि ठूलो चुनौती सामना गर्नु अघि शहरी बन्न सक्छन्। यातायात।
हाइड्रोजन बसहरूलाई किन शून्य उत्सर्जन सवारी साधन भनिन्छ?
स्वच्छ यातायातसम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय परिषद्का भारतका प्रबन्ध निर्देशक अमित भट्टका अनुसार हाइड्रोजनबाट चल्ने दुई प्रकारका सवारीसाधनहरू छन्। डाइअक्साइड तर अझै पनि नाइट्रोजन अक्साइड उत्सर्जन उत्पादन गर्दछ, जसको मतलब तिनीहरू विश्वव्यापी रूपमा पूर्ण रूपमा शून्य-उत्सर्जन सवारी साधनको रूपमा मानिएका छैनन्।
दोस्रो श्रेणी हो हाइड्रोजन फ्युल सेल सवारी साधनहरू, जहाँ हाइड्रोजनलाई विद्युतमा परिणत गरी सवारी साधन चलाउन सकिन्छ।
दिल्लीको सेन्ट्रल भिस्टा क्षेत्रमा ल्याइएका बसहरू यो दोस्रो श्रेणीका हुन्।
वर्तमानमा, दिल्लीमा सञ्चालित बसहरूले अझै पनि इन्धन भर्नको लागि फरीदाबाद जान आवश्यक छ।
भट्टले ब्याट्री ईभीको बढ्दो मागले hydrogen hydrogen
तर गतिशीलता विशेषज्ञ श्रेया गडेपल्लीले TOI लाई बताइन् कि हाइड्रोजन गाडीहरूले उत्पादन, भण्डारण, ढुवानी र बिजुलीमा रूपान्तरणको क्रममा महत्त्वपूर्ण ऊर्जा गुमाउँछन्।
उनले बताएकी छन् कि बिजुली पहिले इलेक्ट्रोलाइसिस मार्फत हाइड्रोजन उत्पादन गर्न प्रयोग गरिन्छ, त्यसपछि हाइड्रोजनलाई संकुचित गरी बिजुली भित्र रूपान्तरण गरिन्छ। वाहन।
उनका अनुसार, सम्पूर्ण प्रक्रियाले ठूलो ऊर्जा हानि गर्छ, हाइड्रोजनलाई EVs भन्दा कम कुशल बनाउँछ।
के हाइड्रोजन वाहनहरू सुरक्षित र व्यावसायिक रूपमा व्यवहार्य छन्?
सुरक्षा र किफायतीता अझै पनि चिन्ताको विषय हो।
गडेपल्लीले TOI लाई बताइन् कि हाइड्रोजन र धेरै सावधानीपूर्वक आवश्यक छ। उत्पादन र ढुवानी प्रक्रिया धेरै महँगो रहेको छ, जसले हाइड्रोजनलाई आर्थिक रूपमा अव्यवहारिक बनाएको छ।
यस बीचमा, लेह र लद्दाखमा हाइड्रोजन इन्धन सेल गाडीहरू समावेश गर्ने पायलट परियोजनाहरू पहिले नै चलिरहेका छन्, जबकि केन्द्रीय मन्त्री नितिन गडकरीले पनि परीक्षणको आधारमा त्यस्ता सवारी साधनहरू प्रयोग गरिरहेको बताइएको छ। नियमित सहर यातायात भन्दा ढुवानी र औद्योगिक डिकार्बोनाइजेशन जस्तै।